Effects of the Baltic sea on air temperature and humidity and on wind speed at the Polish coast
 
More details
Hide details
1
Department of Tourism, Szczecin University, Al. Wojska Polskiego 107/109, 70-478 Szczecin
2
Department of Hydrology and Water Management, Szczecin University, Al. Wojska Polskiego 107/109, 70-478 Szczecin
 
Acta Agroph. 2012, 19(3), 597–610
KEYWORDS
ABSTRACT
The paper analyses the effects of the Baltic Sea on monthly patterns of air temperature and humidity and on wind speed at the Polish coast. The analysis is based on 1961-1990 and 1986-2010 data from 8, mostly longitudinal, pairs of meteorological stations operated by the Institute of Meteorology and Water Management (IMWM). Differences in the parameters analysed between the coastal and inland stations as well as dates signifying periods with warming and cooling effects of the sea on thermal conditions at the coast were determined. The duration of the period with warming effects of the Baltic on the air temperature at the coast was found to average in excess of 215 days. Cooling effects of the proximity to the sea occurred usually from the third decade of March through the first decade of August, the largest differences being recorded in May and June. The gradient of the monthly mean air temperature was observed to decrease with increasing distance from the sea; the gradient ranged from about 0.3 to about 0.4oC/10 km in the western and northern part of the coast, respectively. The gradient of the monthly mean relative air humidity at the coast was at its highest in May and April and averaged, depending on the station and season, from 1.5 to 2.3%/10 km, a gradient of about 5.0%/10 km being observed in the narrow coastal strip (e.g., along the Ustka-Słupsk transect). The largest differences in monthly mean wind speed between the coastal and inland stations were observed in winter, particularly in January (from 1.2 to 2.3 m s-1). The wind speed gradient calculated for January ranged from 0.35 to 0.80 m s-1/10 km; at the time of the smallest differences, in May, the gradient ranged from 0.14 to 0.50 m s-1/10 km. The data sets for the two periods analysed revealed a tendency towards an earlier occurrence (i.e., acceleration) of the onset of vernal cooling effects of the Baltic on the thermal conditions at the coast. On the other hand, in the second half of the summer, most stations showed a significant and highly significant trend evidencing acceleration of the onset of warming effects of the Baltic on the thermal conditions at the coast.
METADATA IN OTHER LANGUAGES:
Polish
Oddziaływanie Bałtyku na kształtowanie się temperatury i wilgotności powietrza oraz prędkości wiatru w strefie polskiego wybrzeża
wybrzeże Bałtyku, gradienty temperatury, wilgotności powietrza i prędkości wiatru
W pracy przeprowadzono analizę wpływu wód Bałtyku na kształtowanie się temperatury i wilgotności powietrza oraz prędkości wiatru w strefie polskiego wybrzeża w układzie miesięcznym. Wykorzystano dane z 8 par stacji meteorologicznych IMGW usytuowanych w większości południkowo, za dwa dostępne okresy: 1961-1990 i 1986-2010. Określono wielkości dodatnich i ujemnych odchyleń analizowanych elementów między stacjami położonymi nad brzegiem i w głębi lądu, a także daty okresów z ocieplającym i ochładzającym oddziaływaniem morza na warunki termiczne w strefie wybrzeża. Stwierdzono, że długość okresu z ocieplającym oddziaływaniem wód Bałtyku na termikę powietrza w strefie wybrzeża wynosi średnio ponad 215 dni, a ochładzający wpływ występuje przeważnie od trzeciej dekady marca do pierwszej dekady sierpnia, powodując najwyższe różnice w maju i czerwcu. W miarę oddalania się od Bałtyku w głąb lądu zmniejsza się gradient średniej miesięcznej temperatury powietrza, który wynosi od około 0,3oC w zachodniej do około 0,4oC/10 km w północnej części wybrzeża. Gradient miesięcznej wartości wilgotności względnej powietrza w strefie wybrzeża jest największy w maju oraz kwietniu i wynosi, w zależności od położenia stacji i pory roku, średnio od 1,5 do 2,3%/10 km, a w wąskim pasie wybrzeża około 5,0 %/10 km (np. wzdłuż profilu Ustka – Słupsk). Największe różnice w miesięcznych wartościach prędkości wiatru między stacjami usytuowanymi na wybrzeżu i w głębi lądu występują w okresie zimy, szczególnie w styczniu (od 1,2 do 2,3 m·s-1). Obliczony dla stycznia gradient prędkości wiatru wynosi od 0,35 do 0,80 m·s-1/10 km, a w maju, kiedy występują najmniejsze różnice, od 0,14 do 0,50 m·s-1/10 km. W analizowanych latach zaznacza się tendencja wcześniejszego występowania (przyspieszenia) wiosną początku ochładzającego wpływu Bałtyku na termikę powietrza na wybrzeżu. Natomiast w drugiej połowie lata na większości stacji występuje istotny i wysoce istotny trend przyspieszenia początku ocieplającego wpływu wód Bałtyku na warunki termiczne powietrza na wybrzeżu.
eISSN:2300-6730
ISSN:1234-4125